rw ok jo   galeria skocz na koniec pomoc

Męczennica

 Passiflora

Rząd: męczennicowce (

Passiflorales Dumortier, 1829

)

Rodzina: męczenicowate (

Passifloraceae A.L. de Jussieu ex Kunth, 1817

)

Opis ogólny

Wymagania

Gatunki

Odmiany

Opis ogólny

Znanych jest ponad 400 gatunków należących do rodzaju Passiflora, rosnących przeważnie w Ameryce Środkowej i Południowej, nieliczne rosną także w Azji, Australii i na Madagaskarze. Rośliny szybko rosnące. Liście skrętoległe, dłoniastodzielne lub klapowe, kwiaty ozdobne, barwne, duże, z promienistym, nitkowatym przykoronkiem (symbolizującym mękę Jezusa Chrystusa). Kwiaty osadzone pojedynczo lub zebrane w grona w kątach liści. Poszczególne części kwiatu przypominają jakoby narzędzie męki Chrystusa i stąd nazwa - męczennica (z łaciny passio - cierpienie, flos - kwiat). Kwiaty męczennic są barwy białej, niebieskiej, różowej, karminowej lub purpurowej, z odmiennie zabarwionym przykoronkiem. Obecnie w uprawie znajduje się 10 gatunków. Nadają się do dekoracji okien lub balkonów. Wymagają podpór, krat lub wygięto łukowatych drutów. Owoce większości gatunków jadalne, a owoc męczennicy olbrzymiej nazywany jest marakują.

Wymagania

Gatunki

  1. Passiflora amethystina

    - gatunek o kwiatach liliowoniebieskich, pachnących.

  2. Passiflora capsularis

    - gatunek o kwiatach małych, śnieżnobiałych. Owoce są niejadalne, ale zdobią ładnie roślinę.

  3. Passiflora citrina

    - gatunek ten charakteryzuje się cytrynowożółtymi kwiatami.

  4. /granadilla/

    Passiflora ligularis

    - liście sercowate, ostro zakończone, długości 10-22 cm i szerokości 7-17 cm. Gatunek ma kwiaty o białych płatkach i fioletowej koronie.
    kliknij - powiększenie
    zdj. 1 - owoc owoc granadilli.
    kliknij - powiększenie
    zdj. 2 - owoc - przekrój poprzeczny.
    kliknij - powiększenie
    zdj. 3 - owoc - widok z góry.
    Owoce pomarańczowe, kuliste, o twardej skórce. Owoce są o średnicy 5-7cm, jadalne. Owoce można spotkać w handlu pod potoczną nazwą "granadilla".

  5. Passiflora murucuja

    - gatunek ten ma malinowoczerwone kwiaty. Pylniki i znamiona słupka wznoszą się wysoko nad kielichem kwiatu. Gatunek ten nadaje się do uprawy w pojemnikach i w mieszkaniu.

  6. Męczennica cielista

    Passiflora incarnata

    - gatunek mniej wrażliwy na mróz niż pozostałe, opisane gatunki. Kwiaty pachnące, łososioworóżowe kwiaty. Rośliny potrzebują zimowej ochrony z np. gałęzi świerkowych lub słomy. Pędy nadziemne bardzo często obumierają w ciągu zimy.

  7. Męczennica jadalna

    Passiflora edulis

    - w stanie naturalnym występuje na terenie Brazylii. Spośród rodzaju męczennica jest to gatunek roślin o największym znaczeniu gospodarczym. Uprawiane jest ze względu na jajowate owoce o fioletowej lub żółtawej skórce. Miąższ owoców jest galaretowaty, aromatyczny, słodki, kwaskowaty i bardzo smaczny. Owoce są wielkości kurzego jaja. Główne uprawy znajdują się na Hawajach, w Australii i Nowej Zelandii. W Polsce męczennice jadalną można uprawiać w mieszkaniu.

  8. Męczennica koralowa

    Passiflora racemosa

    - gatunek ten nadaje się w Polsce do uprawy w mieszkaniu.

  9. Męczennica modra

    /męczennica błękitna/

    Passiflora caerulea

    mapa

    rys. 1 - występowanie

    - krzew o pędach pnących. Pochodzi z górskich zboczy Brazylii i Peru. W uprawie doniczkowej wyrasta do 1 m.

    kliknij - powiększenie

    zdj. 4 - liść 5 klapowy bez przylistków

    Liście 5-7 klapowe z dwoma małymi przylistkami, zielone.

    kliknij - powiększenie

    zdj. 5 - młody pęd z liśćmi i wąsami czepnymi.

    Z kątów liści wyrastają wąsy czepne. Kwiaty duże, białe, z pięcioma dużymi pręcikami i słupkiem z trzema szyjkami, opatrzone są złożonym z pierścienia nitkowatych wyrostków przykoronkiem. Jest on dłuższy od płatków korony i różnorodnie zabarwiony, u podstawy purpurowy, dalej białobłękitny, u góry błękitny. Kwitnie od lipca do jesieni. W odpowiednich warunkach może wytworzyć złociste, błyszczące owoce. Jest gatunkiem mniej wrażliwym na mróz.

  10. Męczennica olbrzymia

    /marakuja/

    Passiflora quadrangularis

    - ozdobne, tropikalne pnącze. W stanie naturalnym występuje w Ameryce Północnej i Południowej. Łodyga czterokanciasta. Kwiaty średnicy 12-18 cm, z okazałym przykoronkiem. Każdy kwiat żyje jeden dzień, ale codziennie rozwijają się nowe.
    kliknij - powiększenie
    zdj. 6 - owoc męczennicy olbrzymiej.
    kliknij - powiększenie
    zdj. 7 - owoc - przekrój poprzeczny.
    kliknij - powiększenie
    zdj. 8 - owoc - przekrój podłużny.
    Wydaje duże owoce, długości do 30 cm i o średnicy około 15 cm. Waga owoców to około 2 kg. Miąższ owoców jest biały lub zielonkawy, jadalny, ale mniej aromatyczny niż u męczennicy jadalnej. Owoce używane na soki (tzw. marakuja).

  11. Męczennica wawrzynolistna

    Passiflora laurifolia

    - rodzi jadalne owoce. Z owoców wytwarza się orzeźwiający sok.

Odmiany

Valid XHTML 1.1!   galeria skocz na początek pomoc

© 1999 Copyright by Sławomir Sudnik